خونریزی لثه در کودکان میتواند نشانهای از مشکلات دهان و دندان یا حتی بیماریهای عمومی بدن باشد در واقع وقتی والدین هنگام مسواک زدن کودک خود متوجه خون روی مسواک یا لثههای قرمز و متورم میشوند نگران این موضوع شده و به دنبال علت آن میگردند باید اشاره کنیم که این مشکل در بیشتر موارد به دلیل التهاب لثه، بهداشت نامناسب دهان یا کمبود برخی ویتامینها ایجاد میشود از همین رو شناخت دلایل خونریزی لثه در کودکان و درمان بهموقع آن میتواند از بروز مشکلات جدی دندانی در آینده پیشگیری کند.

علت خونریزی لثه در کودکان
خونریزی لثه در کودکان موضوعی نگرانکننده برای والدین است، زیرا نشانهای از بیماریهای دهان یا کمبودهای تغذیهای باشد این مشکل اگر به موقع بررسی و درمان نشود، میتواند سلامت دندانهای دائمی کودک را نیز تحت تأثیر قرار دهد از مهمترین دلایل بروز این مشکل عبارتند از:
بهداشت نامناسب دهان و دندان
یکی از شایعترین دلایل خونریزی لثه در کودکان، مسواک نزدن یا مسواک زدن اشتباه است در واقع تجمع پلاکهای میکروبی در اطراف لثه باعث التهاب، تورم و در نهایت خونریزی میشود از همین رو آموزش روش صحیح مسواک زدن کودکان و استفاده از نخ دندان مخصوص کودکان از بروز این مشکل جلوگیری میکند.
التهاب لثه
ژنژیویت نوعی عفونت سطحی لثه است که در اثر تجمع باکتریها ایجاد میشود؛ در این حالت لثهها قرمز، حساس و متورم میشوند و هنگام مسواک زدن یا غذا خوردن خونریزی را به همراه دارد از همین رو مراجعه به دندانپزشک و انجام جرمگیری دندان کودکان ملایم درمان بسیار موثری دارد.
کمبود ویتامین C یا K
کمبود ویتامینهای ضروری بهویژه ویتامین C و K منجر به ضعف بافت لثه و خونریزی آن میشود، کودکان در حال رشد نیاز به رژیم غذایی متعادل شامل میوهها، سبزیجات و لبنیات دارند تا از بروز این کمبودها پیشگیری شود همچنین در صورت تشخیص کمبود ویتامین، پزشک مکمل مناسب را تجویز میکند.
رویش دندانهای جدید
در دوران رویش دندانهای شیری یا دائمی، لثهها ملتهب و حساس میشوند، این التهاب گاهی باعث خونریزی جزئی میشود که یک موضوع کاملا موقتی و بیخطر است از همین رو استفاده از کمپرس سرد یا ماساژ ملایم لثه میتواند به کاهش ناراحتی کودک کمک کند.
بیماریهای سیستمیک
در موارد نادر، خونریزی مکرر لثه نشانهای از بیماریهای خونی مانند کمخونی یا مشکلات انعقادی است پس اگر کودک علاوه بر خونریزی لثه علائمی مانند کبودیهای بیدلیل یا خستگی مداوم داشته باشد باید آزمایش خون انجام شود تا بتوان علت دقیق را مشخص کرد.
علائم خونریزی لثه در کودکان
خونریزی لثه در کودکان با علائم ظاهری مشخصی همراه است که والدین میتوانند بهراحتی آن را تشخیص دهند از همین رو شناخت این علائم کمک میکند تا مشکل در مراحل اولیه شناسایی و درمان شود و از پیشرفت بیماریهای دهان و دندان جلوگیری گردد. از مهمترین این علائم عبارتند از:
- قرمز و متورم شدن لثه
- درد دردناک در لثه
- خونریزی پس از مسواک زدن اشتباه
- جابجایی لثه از روی سطح دندان
- لق شدن غیرطبیعی دندان ها
- وجود چرک و ضایعه بین دندان و لثه
- تغییر زاویه و جهت فک
در صورت مشاهده هر کدام از علائم میتوانید به دکتر آزاده فاضل بهترین دندانپزشک اطفال در تهران مراجعه کنید برای دریافت نوبت با شمارههای مطب تماس حاصل نمایید.

خونریزی لثه در کودکان زیر دو سال
خونریزی لثه در کودکان زیر دو سال به دلیل رویش دندانهای شیری یا تحریک لثه هنگام مسواک زدن اتفاق میافتد، در این سن لثهها بسیار حساس هستند و هرگونه فشار یا ضربه کوچک میتواند باعث قرمزی و خونریزی خفیف شود. گاهی نیز کمبود ویتامین C هم میتواند یکی از عوامل ایم مشکل باشد.
برای کاهش خونریزی لثه در کودکان خردسال، والدین باید از مسواکهای نرم مخصوص نوزادان و حرکات ملایم استفاده کنند. دادن میوهها و سبزیجات نرم و تازه به کودک نیز به تقویت لثهها کمک میکند. اگر خونریزی مداوم یا همراه با تورم و بیقراری کودک باشد، بهتر است دندانپزشک اطفال مراجعه کنید.
برای جلوگیری از خونریزی لثه در کودکان چه کنیم؟
برای جلوگیری از خونریزی لثه در کودکان، رعایت بهداشت دهان و دندان از سنین پایین اهمیت زیادی دارد، والدین باید از طریق آموزش روش صحیح مسواک زدن و استفاده از مسواک نرم مخصوص کودکان، به آنها کمک کنند تا لثههای سالمی داشته باشند همچنین مراجعه منظم به دندانپزشک برای بررسی سلامت لثه و دندانها نقش مهمی در پیشگیری از التهاب دارد.
در کنار بهداشت دهان، تغذیه سالم نیز تاثیر زیادی بر سلامت لثهها دارد، مصرف میوهها و سبزیجات تازه بهویژه منابع غنی از ویتامین C و K، باعث تقویت بافت لثه و کاهش احتمال خونریزی میشود. همچنین باید از مصرف بیشازحد شیرینی و نوشیدنیهای قندی جلوگیری کرد، زیرا این مواد زمینهساز رشد باکتریها و التهاب لثه هستند.
بیشتر بخوانید: بیماری لثه در کودکان
درمان خونریزی لثه در کودکان
درمان خونریزی لثه در کودکان به علت اصلی آن بستگی دارد، اما در بیشتر موارد با رعایت بهداشت دهان و اصلاح عادات غذایی بهبود مییابد از همین رو تشخیص زودهنگام و مراجعه به دندانپزشک کودکان میتواند از بروز مشکلات جدی مانند عفونتهای لثه یا آسیب به دندانهای دائمی جلوگیری کند از جمله روشهای درمانی به شرح زیر است:
رعایت بهداشت دهان و دندان
اولین گام در درمان خونریزی لثه، حفظ تمیزی دهان است، استفاده از مسواک نرم، خمیردندان مخصوص کودکان و نخ دندان میتواند به کاهش التهاب لثه کمک کند پس بهتر است کودک روزی دو بار مسواک بزند و والدین بر نحوه انجام آن نظارت داشته باشند تا فشار زیادی به لثهها وارد نشود.
درمان التهاب و عفونت لثه
اگر علت خونریزی، التهاب یا عفونت باکتریایی باشد، دندانپزشک جرمگیری دندان را انجام میدهد تا پلاکها و باکتریهای مضر از بین بروند. در برخی موارد استفاده از دهانشویه ضدعفونیکننده مخصوص کودکان نیز توصیه میشود توجه داشته باشید که رعایت کامل دستور پزشک در این مرحله از اهمیت زیادی برخوردار است.
اصلاح رژیم غذایی
تغذیه مناسب نقش کلیدی در درمان لثههای آسیبدیده دارد، مصرف مواد غذایی غنی از ویتامین C مثل پرتقال، کیوی و فلفل دلمهای و ویتامین K مثل اسفناج و کلم بروکلی به تقویت بافت لثه کمک میکند همچنین باید مصرف خوراکیهای قندی و نوشیدنیهای گازدار را محدود کرد تا روند ترمیم لثه سریعتر انجام شود.
استفاده از کمپرس سرد یا آب نمک
در مواردی که لثه کودک متورم یا حساس است، میتوان از کمپرس سرد برای کاهش التهاب استفاده کرد، علاوه بر آن شستوشوی دهان با محلول آب نمک ولرم نیز به ضدعفونی و آرام شدن لثهها کمک میکند. البته این روش باید با احتیاط و تحت نظر والدین انجام شود تا کودک محلول را قورت ندهد.
مراجعه به پزشک
اگر خونریزی مداوم و بدون دلیل مشخص ادامه داشته باشد، لازم است کودک توسط پزشک یا دندانپزشک متخصص معاینه شود. در چنین مواردی مشکل از کمبود ویتامین، بیماریهای خونی یا اختلالات انعقادی است به همین دلیل تشخیص و درمان بهموقع این شرایط میتواند از بروز عوارض جدی جلوگیری کند.
در نهایت…
خونریزی لثه در کودکان اگرچه در بیشتر موارد بیخطر است، اما نباید نادیده گرفته شود، این مشکل میتواند نشانهای از التهاب، عفونت یا کمبودهای تغذیهای باشد و در صورت بیتوجهی، سلامت دندانهای دائمی را به خطر بیندازد. والدین با آموزش عادات صحیح مسواک زدن، تغذیه سالم و مراجعه منظم به دندانپزشک میتوانند از بروز یا تشدید این مشکل جلوگیری کنند. توجه به علائم اولیه، بهترین راه برای حفظ سلامت دهان و لبخند کودک است.


