دندان نهفته در کودکان به وضعیتی اطلاق میشود که دندان برای رشد و شکلگیری کامل خود به طور عادی از لثه بیرون نمیآید و درون بافت لثه یا استخوان فک نهفته میماند. این وضعیت میتواند در هر دو دندان شیری و دندان دائمی رخ دهد، اما بیشتر در دندانهای شیری مشاهده میشود.
بیشتر بخوانید: ضرورت استفاده از خمیر دندان مخصوص کودک
از آنجایی که بسیاری از والدین در رابطه با دندان نهفته در کودکان اطلاعات چندانی ندارند، در ادامه می خواهیم این مسئله را بهتر شناخته و به انواع دندان نهفته بپردازیم. همچنین بیشتر در رابطه با نحوه قرارگیری این دندان ها، علل بروز آن ها، مشکلاتی که این مسئله برای کودکان به وجود خواهد آورد و نحوه تشخیص دندان نهفته در کودکان صحبت خواهیم کرد.
دندان نهفته در کودکان چیست؟
اگه شما به عنوان والدین دارای کودکانی هستید که در سن جایگزین کردن دندان هایشان هستند حتماً این سوال برایتان پیش آمده که دندان نهفته چیست و یا دندان پنهان چگونه می تواند بر روی سلامت کودک تاثیر بگذارد؟ اولین نکته ای که در این رابطه وجود دارد آن است که دندان های شیری کودکان طی دوره مشخصی لازم است با دندان های دائمی جایگزین شوند.
اگر مشکلی سر راه دندانها وجود نداشته باشند به راحتی دندان های دائمی رشد کرده و جای دندان های شیری را می گیرند؛ اما برخی مواقع در رویش دندان های جایگزین و دائمی مشکلی پیش می آید و دندان های دائمی به طور کامل رشد نمی کنند و در فک باقی می مانند و از لثه خارج نمی شوند که به اصطلاح به دندان های بالا نیامده دندان های نهفته می گویند.
رویش درست دندان ها در کودکان یکی از مسائل بسیار مهم است که می تواند بر روی سبک غذایی، نوع تغذیه، خلق و خو و حتی رفتار نوزاد بسیار تاثیرگذار باشد؛ اما یکی از مسائلی که در بسیاری از کودکان شایع است و رویش دندان ها را با مشکل مواجه می کند، وجود دندان نهفته است. زمانی که دندان دائمی به طور کامل رشد نکند و جایگزین دندان های شیری نشود به اصطلاح می گویند دندان نهفته است.
دندان های نهفته ممکن است مشکلاتی را برای کودک به همراه داشته باشد؛ به عنوان مثال موجب پوسیدگی دندان هایی کناری شود؛ به همین خاطر است که به محض مشاهده این مشکل باید به یک دندانپزشک مراجعه شود.
انواع دندان های نهفته در کودکان
دندان های نهفته به سه دسته تقسیم می شوند، دندان هایی که در لثه باقی مانده اند، دندان هایی که در استخوان هستند و دندان هایی که قسمتی از آن ها خارج شده است.
- اولین دسته دندان هایی هستند که در لثه محصور شده اند. این نوع دندان ها اغلب به گونه ای هستند که تاج آن ها از استخوان خارج شده است؛ اما همچنان دندان در لثه باقیمانده و خارج نشده است.
- دسته دوم به دندان هایی گفته می شود که در استخوان فک نهفته هستند و هیچ یک از قسمت های آن خارج نشده که در این صورت پزشک باید با استفاده از روش های خاصی دندان های پنهان را بیرون بیاورد.
- دسته آخر نیز دندان هایی هستند که قسمتی از آن ها رشد کرده و از لثه خارج شده است؛ اما قسمتی نهفته مانده و هنوز خارج نشده است.
لازم به ذکر است مراجعه به پزشکی ماهر، خوش اخلاق و متخصص در صورت مشاهده هر یک از انواع دندان های نهفته ضروری است. در این مواقع شما باید پزشکی را برگزینید که بتواند ارتباط مناسبی با کودک برقرار کند؛ چراکه کودکان با هر پزشکی ارتباط نمی گیرند. اگر به دنبال پزشکی متخصص هستید ما دکتر فاضل را به شما معرفی می کنیم؛ چراکه ایشان در حوزه دندانپزشکی و کار با کودکان سابقه و تجربه بالایی دارند.
علل بروز دندان نهفته در کودکان
بروز مشکلاتی همچون دندان نهفته در کودکان علل متعددی دارد که از اصلی ترین عوامل موثر بر آن می توان به علل زیر اشاره کرد.
- رشد دیر هنگام و یا زود هنگام برخی از دندان ها می تواند موجب این مشکل شود؛ چرا که دندان ها ممکن است در هنگام رویش کمی حرکت کرده و مانع رشد دندان های کناری در جای خود شوند.
- برخی مواقع ممکن است دندان ها به طرز نامناسبی در استخوان و یا لثه قرار گیرند که در این مواقع رویش نامناسبی نیز خواهند داشت که آن را با نام رویش ایکتوپیک می شناسند.
- زمانی که طول قوس دندان ها نسبت به قوس فکی بزرگتر باشد نیز ممکن است مشکل دندان نهفته در کودکان دیده شود.
- در مواقع خاصی نیز ممکن است چسبیدن دندان و استخوان به یکدیگر این مشکل را در پی داشته باشد که در این مواقع به آن آنکیلوزیس می گویند.
- اگر دندان های شیری نیز زود هنگام کشیده شوند امکان بروز این مشکل وجود خواهد داشت.
دندان نهفته در کودکان باعث بروز چه مشکلاتی می شود؟
همانطور که گفته شد به محض مشاهده این مشکل باید برای رفع آن اقدام شود؛ اما اگر این اتفاق نیفتد و پدر مادر نسبت به بیرون آورن دندان نهفته در کودکان خود کوتاهی کنند ممکن است مشکلات جدی تری ایجاد شود. اولین و اصلی ترین مشکل درد و قرمزی است که همراه با نهفتگی دندان ایجاد می شود.
به طور قطع این مسئله می تواند بر روی تغذیه کودک تاثیر گذاشته و میل او را به غذا کم کند. از سوی دیگر اگر دندانها به صورت طبیعی رشد نکنند می توانند موجب جمع شدن پلاکت های دندان در لثه شود. این مسئله پوسیدگی دندان ها را در پی خواهد داشت.
پوسیدگی دندان ها پس از مدتی موجب بوی بد دهان خواهد شد که در نهایت، با بیرون آوردن دندان پنهان شده، تمام این مشکلات برطرف می شد.
تشخیص دندان نهفته در کودکان
یکی دیگر از سوالاتی که ذهن بسیاری از والدین کودکان را به خود مشغول کرده آن است که چگونه می توان دندان نهفته در کودکان را تشخیص داد؟ لازم به ذکر است به طور کلی نوع دندان نهفته و تشخیص تخصصی آن بر عهده پزشک است و شما تنها با مشاهده علائم خاصی از کودک و حدس و گمان می توانید احتمال وجود دندان پنهان را مطرح کنید.
زمانی که کودک در نقطه ای از دهان خود احساس درد دارد و این مسئله دلیل مشخصی ندارد، دندان ها بدون علت خاصی دچار پوسیدگی شده اند و یا بوی دهان افزایش پیدا کرده، شما می توانید به نهفتگی دندان کودک پی ببرید. در این مواقع پزشک می تواند با معاینه دهان، دندان نهفته را پیدا کرده و با انجام رادیوگرافی بر روی دندان ها، به وجود دندان پنهان و یا علل این مشکلات پی ببرد.
دندان نهفته چه مشکلاتی برای کودکان ایجاد میکند؟
دندان نهفته ممکن است به مشکلاتی مانند عدم توانایی کودک در جویدن و خوردن صحیح غذا، اختلال در رشد و تکامل فک و دندانها، عفونتهای تکراری لثه و استخوان فک، تغییر در موقعیت دندانهای دائمی به درمان های پیچیده منجر شود.
بیشتر بدانید: درمان دندان های اضافه در کودکان
برای دندان نهفته، معمولاً یک معاینه دندانی جامع انجام میشود. در صورت تشخیص دندان نهفته، درمان ممکن است شامل مراقبتهای دندانی منظم، مصرف مکملهای کلسیم و ویتامین D، درمان عفونتها، و در برخی موارد جراحی باشد. در صورتی که دندان نهفته قابلیت خروج از لثه را نداشته باشد، ممکن است نیاز به جراحی برای برداشتن دندان و یا استفاده از اپارات های ارتودنسی جهت کمک به رشد صحیح دندانهای دائمی باشد.
کلام آخر
از آنجایی که فرایند رویش دندان ها بسیار اهمیت دارد پزشکان همواره پیشنهاد می کنند والدین نسبت به چکاپ دوره ای دندان های کودکانشان جدی بوده و به هیچ وجه این فرایند را عقب نیندازند. همچنین زمانی که نشانه های دندان نهفته را در کودکان مشاهده می کنند لازم است سریعاً به پزشک مراجعه نمایند.
مهمترین نکته در مقابله با دندان نهفته، تشخیص زودهنگام و مراقبتهای دندانی منظم است. بنابراین، مراجعه به یک پزشک دندانپزشک کودکان در صورت مشاهده هرگونه علائم ناشایستی در رشد دندانهای کودکان بسیار مهم است.
