دندانهای شیری دندانهای اولیهای هستند که در دهان هر کسی پیدا میشوند. رویش دندان شیری از ۴ ماهگی تا ۶ ماهگی نوزاد ادامه دارد. این دندانها پس از این که دوره کودکی پشت سر گذاشته میشود، میافتند و جای خود را به دندانهای همیشگی میدهند. علائم زیادی وجود دارند که باعث دندان درآوردن میشوند. در این دوران درد زیادی ممکن است نوزاد را به خود درگیر کند. اگر دندانهای شیری زودتر از موعد مقرر در دهان رشد کنند، مشکلی به وجود نخواهد آمد. اما در این دندانها زودتر از زمان مقرر شده بیفتند، ممکن است مشکلاتی به وجود بیاید. در ادامه در این باره صحبت خواهیم کرد.
بیشتر بدانید: پوسیدگی دندان شیری در کودکان
دندانهای شیری چه زمانی بیرون میزنند؟
در کودکان مختلف زمان درآوردن دندان شیری متفاوت است. به همین دلیل نمیتوان زمان ثابتی را برای رویش دندان شیری در دهان نوزاد مشخص کرد. در کل باید بدانید که در همان سال اول زندگی نوزاد این دندانها رشد خواهند کرد. با این حال، ممکن است برخی از کودکان در همان بدو تولد یا کمی پس از تولد رویش دندان داشته باشند. فرآیند رویش این دندانها در دهان نوزاد از ماه چهارم زندگی او آغاز خواهد شد. البته این بدان معنا نیست که همان موقع دندان هم بیرون میزند. برای این که دندان را در دهان نوزاد خود مشاهده کنید، ممکن است تا مته دوازده نیاز به صبر داشته باشید. اکثر کودکانی که شرایط جسمی نرمالی دارند، در ۶ ماهگی اولین دندان شیری خود را در میآورند.
علائم دندان درآوردن چیست؟
- اگر به فرآیند رشد کودکان نگاهی بیندازید، متوجه خواهید شد که در مواقعی کودکان تا صبح نمیخوابند. این میتواند همان علامتی باشد که نشان از رویش دندان شیری دارد. برخی از کودکان که فک آنها قوی است، حین دندان درآوردن هیچ نشانهای ندارند و هیچ سختی نمیکشند. اما برخی دیگر ممکن است علائم داشته باشند. با وجود هر کدام از علائم زیر در کودک میتوانید احتمال دهید که دندان شیری در دهان او در حال رشد است:
- ممکن است لثهها ورم داشته باشند یا با قرمزی بیش از حد مواجه شوند. در همین حین دمای بدن کودک از ۳۸ میگذرد و کودک تب میکند.
- ممکن است کودک شما مدام انگشت خود را بمکد یا بی خواب باشد. همچنین بهانه گیری کند یا اشیاء مختلف را بجود. اینها نشان از رویش دندان شیری دارند.
- علامت دیگر سرخ شدن گونه است. ممکن است دندان شیری باعث تحریک شدن پوست شود و سرخی گونه را به وجود بیاورد.
- علائم دیگر دندان درآوردن کودک مالیدن گوش، آبریزش دهان بیش از حد معمول و جویدن اشیا و گاز گرفتن آنها است.
- گاهی اوقات والدین به اشتباه تصور میکنند که اسهال شدن کودک میتواند با رویش دندان در دندان او ارتباط داشته باشد. در حالی که پزشکان این را تأیید نمیکنند. البته این امکان وجود دارد که کودک با مکیدن دست خود عفونت بگیرد و اسهال به این دلیل ایجاد شود.
زمان و ترتیب رویش دندانهای شیری
زمان دندان درآوردن کودک که همان سن ۴ ماهگی به بعد است اما در مورد ترتیب آن باید بگوییم که ابتدا دندانهای جلویی فک پایین در دهان رشد میکنند. در سنین پنج تا هفت ماهگی این دندانها بیرون میزنند و در برخی موارد هم در سنین ۱۰ تا ۱۲ ماهگی خود را نشان میدهند. دندانهای دیگر، دو دندان جلویی بالایی هستند. این دندانها در سن ۶ تا ۸ ماهگی بیرون میزنند. البته در شرایطی که وضعیت جسمانی کودک نرمال باشد! دندانهای دیگری که در سن ۱۲ ماهگی خود را نشان میدهند، دندانهای کناری دندان جلو فک بالا هستند. پس از آن، در ۱۲ تا ۱۶ ماهگی دندانهای مولراول یا همان دندانهای آسیاب بزرگ در دهان رشد میکنند. بقیه دندانها نیز از ۱۶ ماهگی به بعد رویش پیدا میکنند تا این که دندانهای فک کامل شوند.
در چه سنی دندانهای شیری بیرون میزنند؟
شاید بپرسید که در چه سنی تمامی دندانهای کودک از لثه بیرون میآیند. سن ثابتی برای تمامی کودکان در نظر گرفته نشده است. چرا که عوامل مختلف جسمانی میتوانند بر روی روند رشد دندانها تاثیر بگذارند. اگر بخواهیم در حالت کلی در نظر بگیریم، در بین دو تا دو سال و نیم دیگر دندانی نیست که رشد نکرده باشد. در واقع در این سنین روند رشد دندانهای شیری در دهان کودک شما به پایان خواهد رسید. اگر کودک شما به این سن رسیده اما هنوز دندانش رشد نکرده است، باید به پزشک مراجعه کنید تا اختلال به وجود آمده شناسایی و برطرف شود.
در چه سنی دندانهای شیری شروع به افتادن میکنند؟
اولین دندان شیری که میافتد، دندان جلویی پایینی است. یعنی همان دندانهایی که ابتدا رشد کردهاند، هنگام افتادن نیز زودتر از همه میافتند. البته اگر کودک شما در اثر ضربه و مواردی از این قبیل دندان خود را از دست بدهد، ممکن است دندانی جای او رشد نکند. پس در این موارد حتما به پزشک مراجعه کنید. به طور معمول در سن ۶ سالگی دندانهای شیری حالت لقی پیدا میکنند و از جای خود بیرون میآیند. در برخی از کودکان این فرآیند یک سال زودتر اتفاق میافتد و در برخی دیگر ممکن است یک سال تاخیر داشته باشد. در مجموع بین ۶ تا ۸ سالگی را بهترین سن برای افتادن دندان شیری و جایگزین کردن این دندان میدانند.
چه چیزی باعث افتادن دندان های شیری میشود؟
شاید برایتان جالب باشد که بدانید دندانهای شیری زمانی که توسط دندانهای زیرین و واقعی تحت تاثیر قرار بگیرند و تحت فشار باشند، از دهان خارج خواهند شد. این دندانها پس از این که در جای خود ثابت و استوار میشوند، ممکن است تحت فشار قرار بگیرند. در واقع زمانی که دندان شیری جای خود را به دندان دائمی آماده بیرون زدن میدهد، این دندانها از دهان خارج میشوند. ریشه دندانهای شیری نسبت به دندانهای دائمی بسیار سستتر و ضعیفتر هستند. به همین دلیل فشاری که دندان زیرین وارد میکند باعث شده است که دندان شیری تحلیل برود و در نهایت از بین برود. در نتیجه دندان شیری حالت لقی پیدا کرده و از دهان خارج میشود.
بیشتر بدانید: دندان نهفته در کودکان
اگر دندانهای شیری زودتر از موقع بیفتند یا کشیده شوند چه میشود؟
حال که دانستید رویش دندان شیری در چه زمانی اتفاق میافتد، ممکن است بپرسید که اگر دندانهای شیری زودتر از موقع بیفتند یا کشیده شوند چه میشود. وجود دندانهای شیری از آن جهت اهمیت دارد که جایگاه دندانهای دائمی را حفظ میکنند و باعث درست در آمدن این دندانها میشوند. علاوه بر آن، تا زمانی که دندانهای دائمی در دهان رشد نکرده باشند، باید دندانی وجود داشته باشد تا افراد با آن غذا را جویده و هضم کنند. بنابراین تا حد امکان باید مراقب دندانهای شیری کودکان خود باشید تا از بین نروند.
بیشتر بخوانید : علت دیر افتادن دندان شیری
توجه داشته باشید که اگر دندان شیری زودتر از موعد مقرر شده از دهان خارج بشود، ممکن است دندانهای اطراف جای آن را اشغال کنند. در نتیجه دندانهایی که در زیر دندان شیری قرار دارند، به خوبی رشد نمیکنند یا به شکل منظم از لثه خارج نمیشوند. علاوه بر این، یکی از مهمترین مشکلاتی که عدم وجود دندان شیری به وجود میآورد، عدم توانایی در هضم غذا است. ممکن است در مواقعی کودک نتواند به خوبی کلمات و حروف را ادا کند و در صحبت کردن نیز با مشکل مواجه شود. بسیاری از دندانپزشکان توصیه میکنند که والدین مراقب دندانهای شیری فرزند خود باشند.
روشهای تسکین درد رویش دندانهای شیری در کودکان
هنگام رویش دندان شیری به طور معمول کودکان درد را احساس خواهند کرد. گاهی اوقات این درد آنقدر شدید میشود که کودک حتی حاضر نیست غذا بخورد. در این مواقع باید با دندانپزشک کودکان در ارتباط باشید و از ژلهای بی حسی برای تسکین درد کودک خود استفاده کنید. به این ترتیب اگر بخواهید به کودک غذا دهید، با استفاده از ژل میتوانید غذا را به او بخورانید. همچنین ممکن است بعد از چند دقیقه کودک دردی را احساس نکند در بهبود خواب نیز تاثیر بگذارد.
کلام آخر
ما در این مطلب در مورد رویش دندان شیری با شما صحبت کردیم. دندانهای شیری از ۴ ماهگی رشد میکنند و رشد آنها تا دو سال یا دو سال و نیم ادامه دارد. این دندانها به ترتیب رشد میکنند و اولین آنها دندانهای جلو فک پایین هستند. ممکن است عوامل مختلف باعث افتادن این دندانها شوند و مشکلات پس از آن را به وجود بیاورند. پس باید حسابی مراقب دندانهای شیری کودک خود باشید. از آنجایی که هنگام رویش دندان شیری ممکن است کودک شما درد در لثه را احساس کند، میتوانید از روشهای مختلف مثل ژلهای بی حسی برای تسکین درد دندان کودک خود استفاد کنید.
