برفک دهان نوزاد چیست؟ عفونت قارچی در زبان و دهان نوزاد به عنوان برفک دهان شناخته میشود. این عفونت قارچی ناشی از رشد بیش از حد قارچ دهان و زبان است. برفک دهان در نوزادان بسیار رایج است و میتواند در طول شیردهی از مادر به نوزاد منتقل شود. قارچ معمولا در بدن افراد سالم وجود دارد، اما در شرایطی که سیستم ایمنی نوزاد ضعیف است، میتواند رشد بیش از حدی داشته باشد و عفونت را ایجاد کند.
برفک دهان نوزاد چیست؟
برفک دهان نوزاد، عفونت قارچی شایع است که ممکن است نوزادان به آن مبتلا شوند. کاندیدا آلبیکانیس یک قارچ مخمر سفید رنگ است که به طور طبیعی در دهان و سایر نقاط بدن ما وجود دارد. وقتی رشد این قارچ خارج از کنترل میشود، لکههای سفید رنگ در دهان شکل میگیرد. این لکهها گاهی در اطراف ناحیه تناسلی کودکان نیز مشاهده میشوند. پس از شیردهی، ممکن است این لکهها روی نوک سینه مادر نیز وجود داشته باشند.
علائم برفک دهان نوزاد
این علائم میتوانند شامل لکههای خاکستری مایل به سفید در دهان، سقف دهان یا روی زبان باشند. برخی نوزادان مبتلا به برفک دهان همچنین ممکن است به عفونت مخمری ناحیه تناسلی نیز مبتلا شوند. در این شرایط، لکههای قرمز ریز در اطراف پوست پا، باسن و ناحیه تناسلی نوزاد به وجود میآیند و گاهی اوقات این لکههای قرمز تا قسمت پایین شکم و بالای ران نوزاد پخش میشوند. مهمترین علائم برفک در دهان نوزاد شامل موارد زیر است:
1. وجود لکههای سفید در زبان و لثه: این لکهها معمولا در دهان، سقف دهان، زبان و لثه قرار میگیرند.
2. زخم شدن دهان: نوزاد ممکن است زخمهایی در دهان خود داشته باشد که میتواند باعث درد و عدم راحتی در هنگام شیر خوردن شود.
3. ترک خوردن گوشه لب: برفک دهان میتواند باعث ترک خوردن و تحریک پوست حساس گوشه لب شود.
4. تحریکپذیری و بیقراری غیرمعمول نوزاد: برفک دهان میتواند باعث تحریک و بیقراری نوزاد شود. نوزاد ممکن است بیشتر از حد معمول گریه کند و بیقرار باشد.
5. مشکل در شیرخوردن: نوزاد ممکن است به دلیل عدم راحتی و درد در دهان، مشکل در شیرخوردن داشته باشد. ممکن است نوزاد نتواند به میزان مطلوبی شیر بنوشد یا در هنگام شیر خوردن درد و ناراحتی داشته باشد.
6. خونریزی لثه: در برخی موارد، برفک دهان میتواند باعث خونریزی لثه شود. لثه نوزاد حساس است و ممکن است در هنگام تماس با لب یا مسواک خونریزی کند.
7. افزایش بثورات پوستی در ناحیه پوشک: برخی نوزادان مبتلا به برفک دهان دچار بثورات پوستی پوشک و پوست میشوند. بثورات ممکن است در اثر عفونت مخمری ناحیه تناسلی یا رطوبت اضافی در ناحیه پوشک به وجود آیند.
بیشتر بخوانید: بی حسی دندان کودکان
علت برفک دهان نوزاد
علت دقیق بروز برفک دهان در نوزادان هنوز به طور کامل مشخص نشده است. با این حال، برخی عوامل موثر در بروز آن شامل موارد زیر است:
1.سیستم ایمنی ضعیف: نوزادان در اولین ماههای زندگی خود سیستم ایمنی ضعیفی دارند. عدم داشتن سیستم ایمنی قوی میتواند باعث افزایش آسیب قارچی شده و دهان را مستعد رشد قارچ در دهان کند.1.
2. آنتیبیوتیکها و داروهای استروئیدی: مصرف طولانی مدت آنتیبیوتیکها و داروهای استروئیدی میتواند تعادل میکروبها را دهان بهم بزند و باعث رشد قارچها شود. این داروها، علاوه بر باکتریهای بد، باکتریهای مفید را نیز کشته و فرصت رشد قارچها را فراهم میکنند.
3. انتقال از مادر به نوزاد: در برخی موارد، برفک دهان ممکن است به دلیل انتقال عفونت از مادر به نوزاد در زمان زایمان رخ دهد. مادرانی که در زمان زایمان به عفونت قارچی واژن مبتلا هستند، ممکن است این عفونت را به صورت برفک دهان به نوزاد منتقل کنند.
4. عوامل محیطی: عوامل محیطی مانند رطوبت بالا، حمامهای گرم، استفاده از پوشکهای چند لایه و عدم رعایت بهداشت شخصی میتوانند باعث رشد قارچها در دهان نوزاد شود.
بیشتر بخوانید: سندرم شیشه شیر
روشهای درمان برفک دهان نوزاد
در این بخش، روشهای درمان برفک دهان نوزادان را بیان میکنیمو
درمان برفک با دارو
نوعی داروی ضد قارچ به نام نیستاتین برای درمان برفک دهان در نوزادان استفاده میشود. نیستاتین معمولا به صورت قطره یا ژل در دسترس است. این دارو میتواند به صورت موضعی بر روی زبان و دهان نوزادان استفاده شود. توصیه میکنیم که در طول روز و برای مدت 10 روز از این دارو استفاده شود. دقت کنید که دستورات و دوزهای دقیق را باید با پزشک خود هماهنگ کنید.
درمان با استفاده از داروهای بدون نسخه
استفاده از پروبیوتیکها مانند لاکتوباسیل و مکملهای پروبیوتیک میتواند در درمان برفک دهان نوزاد مفید باشد. پروبیوتیکها، میکروارگانیسمهای مفیدی هستند که به حفظ تعادل میکروبی در دستگاه گوارش کمک میکنند و میتوانند در کاهش رشد بیش از حد قارچها موجود در دهان نوزاد موثر باشند. قبل از استفاده از هر نوع مکمل پروبیوتیک یا داروی بدون نسخه، بهتر است با پزشک مشورت کنید.
درمان خانگی
درمانهای خانگی برای برفک دهان نوزاد ممکن است بهبودی را به همراه داشته باشند. اما در هر صورت، قبل از استفاده از هر روش درمانی خانگی، بهتر است با پزشک خود مشورت کنید. در بخش زیر چند روش درمان خانگی برای برفک دهان نوزاد را بیان میکنیم.
1. جوش شیرین: 2/1 قاشق چایخوری جوش شیرین را با یک لیوان آب جوشیده و خنک ترکیب کرده و سپس با یک پنبه آغشته به این محلول، زخمهای دهان نوزاد را تمیز کنید. جوش شیرین خواص ضدعفونی کننده و التیام بخشی دارد.
2. روغن درخت چای: یک تا دو قطره روغن درخت چای را با نصف لیوان آب جوشیده خنک مخلوط کنید. سپس با یک پنبه آغشته به این ترکیب، دهان نوزاد را تمیز کنید. روغن درخت چای خواص ضد قارچ و ضد التهابی دارد.
3. روغن نارگیل: میتوانید از مقداری روغن نارگیل بکر برای درمان برفک دهان نوزاد استفاده کنید. روغن نارگیل خواص ضد قارچ، ضد التهابی و التیام بخشی دارد. میتوانید با استفاده از یک پنبه تمیز، روغن نارگیل را به آرامی روی لثه و داخل دهان نوزاد مالش دهید.
نکته مهم: مهم است که همواره با پزشک خود در مورد درمان و مراقبتهای خاص نوزاد خود مشورت کنید و دستورات لازم را رعایت کنید.
نتیجهگیری
برفک دهان در نوزادان معمولا در چند هفته یا چند ماه اول زندگی رخ میدهد و ممکن است به دلیل عوامل متعددی از جمله سیستم ایمنی ضعیف، مصرف آنتیبیوتیکها و داروهای استروئیدی، انتقال از مادر به نوزاد یا عوامل محیطی ایجاد شود. برای درمان برفک دهان در نوزادان، استفاده از داروهای ضد قارچ موضعی مانند نیستاتین رایج است. این داروها به صورت قطره یا ژل بر روی زبان و دهان نوزاد استفاده میشوند. همچنین، مراقبتهای بهداشتی مناسب نیز میتواند در درمان موثر برفک دهان کمک کند.
