شکستگی دندان کودکان نهتنها باعث نگرانی والدین میشود، بلکه در صورت بیتوجهی میتواند آینده سلامت دهان کودک را نیز تهدید کند. تصور کنید کودک شما با لب خونی و دندانی شکسته از زمین بازی به خانه برمیگردد؛ چه باید کرد؟ این نوع آسیبها که اغلب در اثر زمین خوردن یا ضربه اتفاق میافتند، نیاز به واکنش سریع و آگاهانه دارند به همین خاطر شناخت نوع شکستگی و اقدام بهموقع، میتواند مانع از درد، عفونت یا آسیب به دندانهای دائمی آینده شود. در ادامه به طور مفصل در مورد این موضوع صحبت خواهیم کرد.
علت شکستگی دندان کودکان
شکستگی دندان کودکان در هر سنی و در شرایط مختلفی رخ میدهد که باعث درد، ناراحتی یا حتی نگرانیهای جدی برای والدین میشود به همین دلیل شناخت دلایل این مشکل میتواند به پیشگیری بسیار کمک کند.
- یکی از رایجترین علتها، افتادن کودکان بهخصوص در مراحل یادگیری راه رفتن یا هنگام بازیهای پرتحرک است.
- برخورد با وسایل بازی، توپ، یا زمین در حین فعالیتهای ورزشی مانند فوتبال یا دوچرخهسواری میتواند باعث آسیب به دندان شود.
- حتی تصادفهای جزئی که کودک در خودرو حضور دارد منجر به ضربه به ناحیه دهان خواهد شد.
- برخی کودکان عادت دارند با دندان خود بستهها یا درب بطریها را باز کنند که این موضوع فشار زیادی به دندان وارد کرده و باعث شکستگی میشود.
- در مواردی نادر، فشار مداوم و شدید روی دندانها بهویژه در خواب مثل دندانقروچه در کودکان میتواند موجب ترک یا شکستگی شود.
- پوسیدگی دندان باعث تضعیف ساختار دندان شده و آن را مستعد شکستگی حتی در اثر ضربات خفیف میکند.
نحوه ترمیم دندان شکسته کودکان
شکستگی دندان کودکان بسته به شدت و محل آسیب، روشهای درمانی متفاوتی هم دارد و باید توسط پزشک ارزیابی شود. اما توجه داشته باشید که ترمیم سریع و اصولی این شکستگیها از بروز درد، عفونت یا مشکلات رشد دندانی جلوگیری میکند.
صاف کردن لبههای شکسته (پولیش)
اگر شکستگی سطحی و در حد لبپریدگی جزئی باشد، دندانپزشک با ابزار مخصوص لبههای تیز یا ناهموار دندان را صاف و صیقلی میکند. توجه داشته باشید که این روش ساده و بدون درد بوده و نیازی به بیحسی هم ندارد.
ترمیم با مواد کامپوزیت
در مواردی که بخشی از تاج دندان شکسته باشد، از کامپوزیت برای بازسازی شکل طبیعی دندان استفاده میشود. در واقع ترمیم دندان کودکان با کامپوزیت همرنگ دندان بوده و با تابش نور مخصوص سفت میشود از همه مهمتر ظاهر طبیعی دندان کودک را بازمیگرداند و عملکرد جویدن را حفظ میکند.
درمان عصبکشی (پالپوتومی یا پالپکتومی)
اگر شکستگی عمیق باشد و پالپ (مغز دندان) درگیر شود، دندانپزشک باید عصب دندان را درمان کند. در کودکان این کار با روشهایی مانند پالپوتومی (برداشتن بخشی از پالپ) انجام میشود که پس از آن، دندان با مواد مخصوص پر میشود.
روکش دندان
در صورتی که بخش بزرگی از دندان از بین رفته باشد، دندانپزشک از روکشهای فلزی یا همرنگ دندان برای بازسازی کامل استفاده میکند. این روش بهویژه در دندانهای آسیای شیری کاربرد دارد و باعث حفظ دندان تا زمان افتادن طبیعی آن میشود.
کشیدن دندان
اگر دندان شدیداً آسیبدیده باشد و امکان ترمیم وجود نداشته باشد، گزینه آخر کشیدن دندان است. به طور معمول دندانپزشک برای حفظ فضای خالی تا رشد دندان دائمی، از فضا نگهدارنده استفاده میکند تا نظم دندانها به هم نخورد.
اگر کودک شما هم به این مشکل دچار شده است میتوانید به دکتر آزاده فاضل بهترین دندانپزشک کودکان در تهران مراجعه نماید. برای دریافت نوبت با شماره ۰۲۱۲۲۵۹۸۳۶۹ و ۰۹۳۸۰۲۶۵۴۳۹ تماس بگیرید.
آیا شکستگی دندان شیری کودکان هم قابل ترمیم است؟
بله، اما نوع درمان به شدت شکستگی، محل آسیب و سن کودک بستگی دارد. اگر شکستگی سطحی باشد، پزشک با صاف کردن لبههای دندان یا استفاده از مواد کامپوزیتی، ظاهر و عملکرد آن را بازسازی میکند. در موارد شدیدتر که پالپ (عصب) دندان درگیر شده باشد، درمان ریشه (پالپوتومی) انجام شود یا حتی دندان کشیده شود. هدف اصلی از ترمیم دندان شیری، حفظ عملکرد دندان، جلوگیری از عفونت و حمایت از رشد طبیعی دندانهای دائمی است.
نکات مراقبتی بعد از شکستگی دندان در کودکان
در صورت شکستگی دندان در کودکان، رعایت برخی نکات مراقبتی میتواند به کاهش درد، جلوگیری از عفونت و تسریع روند درمان کمک کند. از مهمترین انها عبارتند از:
- در صورت وجود خونریزی، با گاز استریل یا یک دستمال تمیز روی ناحیه آسیبدیده فشار ملایم وارد کنید. کودک را آرام کنید تا دچار اضطراب بیشتر نشود.
- تا زمان مراجعه به دندانپزشک، کودک باید از خوردن خوراکیهایی مانند تهدیگ، آجیل، آدامس یا آبنبات اجتناب کند تا از بدتر شدن شکستگی جلوگیری شود.
- مسواکزدن با ملایمت و استفاده از آب نمک رقیق برای شستوشوی دهان میتواند به جلوگیری از عفونت کمک کند.
- قرار دادن کمپرس سرد روی گونه یا لب کودک در ناحیه آسیبدیده میتواند تورم و درد را کاهش دهد.
- ارزیابی تخصصی برای بررسی عمق آسیب و تصمیمگیری در مورد نوع درمان ضروری است؛ بهویژه اگر دندان دائمی شکسته باشد.
- اگر قطعهای از دندان پیدا شد، آن را در شیر، آب یا محلول نمکی نگه دارید و همراه با کودک به دندانپزشک ببرید. در برخی موارد امکان ترمیم وجود دارد.
در نهایت….
شکستگی دندان در کودکان اگرچه شایع است، اما با رسیدگی سریع و مراقبت صحیح میتوان از بروز مشکلات جدی جلوگیری کرد. مراجعه بهموقع به دندانپزشک، انتخاب روش درمانی مناسب و رعایت نکات مراقبتی بعد از آسیب، نقش مهمی در حفظ سلامت دهان و دندان کودک دارد. آگاهی والدین در این زمینه میتواند از آسیبهای بیشتر جلوگیری کرده و لبخند سالم کودک را حفظ کند.
